Vì sao Son Heung-min thoát khỏi lệnh nhập ngũ? Góc nhìn biên tập
Mỗi lần ngồi xem Tottenham đá cùng gia đình, thể nào cũng có người hỏi: sao Son Heung-min không bị gọi đi bộ đội? Câu hỏi nghe đơn giản, nhưng đáp án kéo dài suốt hơn hai thập kỷ và dính tới cả chính sách của một quốc gia. Mình xin kể lại theo cách của một người xem lâu năm, không cầu kỳ, chỉ mong ai đọc xong cũng hiểu.
Luật nghĩa vụ quân sự Hàn Quốc nói gì?
Theo quy định được nhắc trong nguồn tham khảo, nam công dân Hàn Quốc trong độ tuổi từ 18 đến 35 phải phục vụ trong quân đội, thời gian tối đa là 24 tháng. Người đủ sức khỏe thường phải nhập ngũ khi bước vào khoảng tuổi 24 đến 28.
Với cầu thủ, đây là cú chặn rất đau. Đang ở đỉnh cao phong độ mà phải rời sân hai năm thì khó lòng giữ được vị trí ở những giải hàng đầu châu Âu. Vì Son làm việc ở nước ngoài bằng visa lao động nên anh được hoãn nhập ngũ đến tối đa năm 27 tuổi, tức khoảng năm 2020.
Tiền lệ World Cup 2002 và cuộc tranh luận về công bằng
Chuyện miễn nghĩa vụ cho cầu thủ bắt nguồn từ World Cup 2002, khi Hàn Quốc và Nhật Bản đồng đăng cai. Giới chức bóng đá nước chủ nhà lo đội nhà có thể bị loại ngay ở vòng bảng, nên chính phủ hứa miễn nghĩa vụ nếu đội vào được vòng 16. Kết quả họ làm tốt hơn nhiều khi lọt vào bán kết và về đích ở vị trí thứ tư.
Lời hứa ấy kéo theo hệ quả mà ít ai lường trước. Các môn khác, nổi bật là bóng chày vốn được người Hàn yêu mến, bắt đầu đòi sự đối xử tương tự. Năm 2006, đội bóng chày nước này vào tới bán kết giải thế giới và dư luận gây sức ép buộc cơ quan quản lý nhân lực quân sự phải chấp thuận.
Từ đó nhiều liên đoàn thể thao khác cũng cho rằng giải quốc tế của họ xứng đáng được tính. Chính phủ cuối cùng chốt một nguyên tắc dễ hiểu: chỉ những giải mà mọi môn đều có cơ hội tranh tài ngang nhau mới được xét miễn. Cụ thể là huy chương bất kỳ ở Olympic hoặc huy chương vàng ở ASIAD.
Một chi tiết mình thấy khá phũ
Theo nguyên tắc ấy, dù Son có vô địch World Cup thì vẫn không được miễn. Nghe thì lạ, nhưng nhìn từ góc độ công bằng giữa các môn, lý do khá rõ ràng. Người hâm mộ bóng đá như mình nhiều khi chỉ thấy phần thiệt của cầu thủ mà quên mất sức nặng của dư luận trong nước.
Những lần Son suýt lỡ cơ hội
Bóng đá Hàn Quốc không gặp khó với điều kiện này: họ giành huy chương đồng Olympic London 2012 và hai năm sau vô địch ASIAD 2014 trên sân nhà. Các tuyển thủ dự hai giải đó coi như xong chuyện nghĩa vụ. Son thì không may mắn như vậy.
- Năm 2012, anh có tên trong danh sách sơ bộ nhưng nghe lời cha, từ chối để tập trung cho sự nghiệp ở Hamburg.
- Năm 2014, đội chủ quản Bayer Leverkusen không cho anh đi vì ASIAD không nằm trong hệ thống thi đấu chính thức của FIFA.
- Olympic 2016, Son có mặt nhưng Hàn Quốc dừng bước ở tứ kết trước Honduras.
Đọc lại chuỗi này mình thấy đúng kiểu chuyện thể thao: cơ hội đến rồi đi vì những lý do hoàn toàn chính đáng ở từng thời điểm, nhưng cộng lại thì tạo thành áp lực rất lớn lên một con người.
Nếu không có huy chương, Son sẽ ra sao?
Nguồn tham khảo mô tả khá cụ thể các phương án còn lại. Hàn Quốc có hai đội bóng thuộc quân đội là Sangju Sangmu và Asan Mugunghwa, nhưng Son không đủ điều kiện vì chưa hoàn tất bậc phổ thông. Anh còn có thể bị phân vào công việc hành chính trong giờ làm việc ngày thường, và chỉ được đá ở giải hạng thấp vào cuối tuần, trình độ gần với bóng đá phong trào.
Lối thoát cuối cùng là xin hoãn từ người đứng đầu cơ quan quản lý nhân lực quân sự. Cách này dễ vấp phản ứng từ công chúng, bởi tinh thần của luật là ai cũng có trách nhiệm với đất nước như nhau, sao hay không sao đều thế.
ASIAD 2018: tấm vé miễn nghĩa vụ
Tháng 7 năm 2018, Son xác nhận Tottenham đồng ý cho anh dự ASIAD 18. Đội bóng chủ quản cần gật đầu vì giải này nằm ngoài lịch FIFA, lại rơi vào lúc châu Âu bước vào mùa giải mới, nghĩa là anh sẽ vắng mặt ở giai đoạn chuẩn bị cùng đội.
Điều kiện được nêu rõ: giành huy chương ở giải thể thao cấp châu lục trở lên cùng U23 Hàn Quốc thì được miễn, nếu không sẽ mất ít nhất hai năm xa bóng đá đỉnh cao. Hàn Quốc đánh bại Nhật Bản trong trận chung kết và giành HCV bóng đá nam, nên Son được miễn nghĩa vụ dài hạn.
Anh vẫn phải nhập ngũ, nhưng ngắn hơn
Miễn không có nghĩa là không phải làm gì. Son tham gia một khóa huấn luyện quân sự ngắn ngày, học các kỹ năng như bắn súng, dùng lưỡi lê, kiến thức sinh học và phóng xạ, chiến đấu cá nhân và sơ cứu. Sau đó anh còn phải hoàn thành khoảng 544 giờ lao động công ích. Các nguồn có thể ghi số tuần huấn luyện khác nhau, nên mình không chốt con số cụ thể ở đây.
Điều mình rút ra khi xem bóng đá
Sau câu chuyện này, mỗi lần thấy Son ghi bàn mình lại nhớ tới một chặng đường không chỉ có bóng và lưới. Bạn có thể theo dõi lịch đấu của anh và các đội châu Âu tại lịch thi đấu, xem vị trí các đội trên bảng xếp hạng, hoặc đọc thêm bài viết khác ở chuyên mục tin bóng đá.
Nếu cả nhà cùng xem trận qua màn hình lớn, phần trực tiếp luôn cập nhật các trận sắp diễn ra. Còn muốn đọc thêm phân tích trước giờ bóng lăn thì chuyên mục nhận định là nơi đáng ghé.
Tổng hợp từ các nguồn tham khảo về bóng đá.
